تنها روستای صخره ای ایران

فرداد پرواز

24 تیر 1396


حتما در مورد روستایی در دل صخره ها و خانه های سنگیه همانند کندوی عسل که چشمان را محسور می کند شنیده اید؟ روستای کندوان واقع در استان آذربایجان شرقی و 60 کیلومتری جنوب غرب تبریز، یکی از سه روستای صخره ای جهان محسوب می شود. این روستا یکی از جاذبه های گردشگری آذربایجان شرقی است و در اصل از روستای دهستان سهند به شمار می رود. بزرگ ترین جاذبه شناخته شده این روستا به وجود آمدن این روستا توسط فعالیت های کوه های اتشفشانی منطقه از جمله کوه سهند است؛ آن هم در یکی از بهترین و خوش آب و هوا ترین بخش های استان آذربایجان شرقی. پرتاب شدن مواد مذاب و گدازه های آتشفشانی و انباشته شدن آنها طی سالها، سپس شکل گرفتنشان بر اثر باد وباران و دیگر عوامل طبیعی شبیه کندوی عسل و کرانه هایی که در جای جای روستا مشاهده می شوند. گفته می شود که حمله مغول ها باعث هجوم مردم و سکونتشان در میان صخره ها شده است.

این روستا بدلیل بافت ومعماری خاص صخره ای خود مورد توجه است و در فهرست آثار ملی کشور به ثبت رسیده است. روش معماری بومی خاصی که در آن از هیچ گونه مواری مثل گچ، ماسه، آجر و ... استفاده نشده و تنها چیزی که به چشم می خورد حکاکی روی صخره هاست. این شیوه معماری و جاری بودن زندگی در این دنیا نوعی استثنا در این دنیاست؛ زیرا در دو روستای صخره ای در ترکیه و آمریکا کسی سکونت ندارد و در خانه های کندویی این روستا بر خلاف ظاهر نااشناش، از بخش های معمولی مانند: آشپرخانه، اتاق، اتاق نشیمن و.. هستند و از آب و گاز به صورت لوله کشی و سیم کشی برخوردارند. این خانه ها اکثرا به سیستم های گرمایشی و سرمایشی مجهز نیستند زیرا به دلیل قطر 2 متری آنها به صورت طبیعی در زمستان گرم و تابستان خنک خواهد بود. اما حقیقت جو باستانی و چشم گیر روستای کندوان، وجود 117 خانوار درون خانه های کندویی شکل است که زندگی خود را از راه دامپروری و کشاورزی و همچنین صنعت صنایع دستی می گذارنند. همچنان که خانه هایشان را مانند کندوی عسل توصیف کردیم؛ عسل یکی از مهم ترین و بهترین محصولات این روستاست. گردو، بادام،گیاهان دارویی و.. از محصولات غذایی این روستا و از صنایع دستی آن می توان گلیم و جاجیم را نام برد. ارتفاع این خانه های زیبای کندویی شکل تا حدود40 متر میرسید که از پایین تا بالا ضخامت دیواره هم کمتر میشود.و به همین دلیل طبقه های پایین به دلیل مشکل نورگیر اکثرا به عنوان اسطبل و نظیرش کارایی دارد و طبقه های بالاتر به عنوان مکان های مسکونی مورد استفاده قرار می گیرد .به علاوه، کران ها بدلیل ساختار صخره ایشان از داخل ارتباطی بهم ندارند، به همین جهت، برای امکان دسترسی به طبقه های بالایی و ول کردنشان به یکدیگر، پله های از جنس خود صخره ها تراشیده می شود و به زیبایی تمام روستا اضافه می کنند.

در حال حاضر تنها سه روستای صخره ای همانند کندوان در جهان وجود دارد؛ کاپادوکیه در ترکیه، داکوتا در آمریکا و کندوان در ایران که همانطور که ذکر شد تنها در روستای ایران زندگی جریان دارد و دو روستای ذکر شده قبل خالی از سکنه هستند. اثر تاریی دره گورمه در ترکیه نیز با وسعت 15 تا 20 برابر روستای کندوان، از جهات بسیاری شبیه این روستا است.


http://hamgardi.com